Hàng nghìn người Úc xin hộ chiếu Ireland để sống và làm việc ở châu Âu
Số người Úc đăng ký xin quốc tịch Ireland đã tăng gấp đôi kể từ năm 2022, đạt mức cao nhất năm 2025. Động lực chính là quyền được sống, làm việc và học tập tự do khắp Liên minh Châu Âu, cùng với những lợi ích trong du lịch và cơ hội phát triển tương lai.
## Tình hình tăng đột biến
Theo Bộ Ngoại giao Ireland, số đơn xin quốc tịch Ireland thông qua hệ thống Đăng ký Sinh đẻ Nước ngoài (Foreign Births Register) — thường dựa trên một hoặc hai ông bà sinh ra tại Ireland — đã tăng 133% trong ba năm từ 2022 đến 2025. Năm 2025, hơn 1.880 người Úc đã nộp đơn theo chương trình này, con số cao nhất kể từ khi bắt đầu ghi chép điện tử vào năm 2013. Đến hết tháng 5 năm nay, gần 800 người Úc đã nộp đơn qua cách thức này.
Hộ chiếu Ireland được xếp hạng là một trong những hộ chiếu quyền lực nhất thế giới năm 2026, cho phép vào 186 quốc gia mà không cần visa, và quan trọng hơn là quyền sống, làm việc và học tập tự do trên khắp Liên minh Châu Âu. Chính những lợi ích này đã khiến mạng xã hội như TikTok và Instagram tràn ngập những bài viết quảng cáo hộ chiếu Ireland, thậm chí gọi nó là "hộ chiếu bụi vàng tiên cá" (fairy gold dust passport).
## Tại sao người Úc lựa chọn con đường này
Bryan O'Mahony, một cha ở Queensland sinh ra tại Ireland, đã xin quốc tịch Ireland cho hai con gái sinh ra tại Úc, Harper và Isla. Ông cho biết quyết định này không chỉ liên quan đến di sản gia tộc mà còn muốn cung cấp cho các con "càng nhiều lựa chọn và cơ hội tương lai càng tốt". Gia đình ông đã du lịch tới hơn 30 quốc gia, chủ yếu sử dụng hộ chiếu Ireland vì nó giúp việc đi lại dễ dàng hơn. "Quyền tự do di chuyển, tự do học tập, tự do làm việc và tự do ở lại Châu Âu mà không bị giới hạn là động lực rất lớn để xin hộ chiếu Ireland," ông O'Mahony nói.
Theo Kim Rubenstein, chuyên gia luật quốc tịch tại Đại học Canberra, nhiều người xin quốc tịch thứ hai để củng cố mối liên hệ gia đình và vì những cơ hội thực tế. "Đối với các quốc gia thuộc Châu Âu, có quốc tịch của một nước thuộc Liên minh Châu Âu mang lại lợi thế thực tế là tự do du lịch khắp Châu Âu, tự do làm việc và tự do học tập," Giáo sư Rubenstein giải thích. Công ty Irish by Descent, có trụ sở tại Mỹ, cho biết không chỉ người Úc mà các ứng viên từ Canada và Mỹ cũng gia tăng đơn xin quốc tịch Ireland.
## Những rắc rối pháp lý cần lưu ý
Tuy nhiên, việc sở hữu hai quốc tịch không phải không có rủi ro. Giáo sư Rubenstein cảnh báo rằng "từ góc độ luật quốc tịch Úc, khi bạn trở thành công dân của một quốc gia khác, thực tế nó cung cấp cho chính phủ Úc nhiều quyền lực hơn đối với bạn". Cụ thể, luật Úc cho phép quốc tịch có thể bị thu hồi trong một số trường hợp nếu người có hai quốc tịch bị kết tội về các tội phạm liên quan đến khủng bố.
Một quy định khác cũng rất quan trọng: những người có hai quốc tịch không được ứng cử vào Quốc hội liên bang trừ khi họ trước tiên từ bỏ quốc tịch nước ngoài theo Điều 44 của Hiến pháp Úc. Giáo sư Rubenstein nhấn mạnh cần có thêm thông tin công khai để mọi người cân nhắc kỹ những điều này trước khi quyết định xin quốc tịch thứ hai.
## Áp lực từ nhu cầu tăng đột biến
Nhu cầu gia tăng đã khiến thời gian xử lý đơn xin Đăng ký Sinh đẻ Nước ngoài kéo dài tới 12 tháng. Năm ngoái, bộ trưởng ngoại giao Ireland lúc đó Micheál Martin cho biết chính phủ đã tuyển thêm nhân viên để xử lý lượng đơn xin tăng vọt. Dữ liệu từ Tổng điều tra dân số năm 2021 cho thấy hơn 2,4 triệu người Úc xác định họ có tổ tiên Ireland, mặc dù không phải tất cả những người có di sản Ireland đều đủ điều kiện xin quốc tịch Ireland. Nói chung, những người có cha mẹ hoặc ông bà sinh ra tại Ireland mới có thể xin quốc tịch.
## Bạn nên làm gì
Nếu bạn hoặc các thành viên gia đình có cha mẹ hoặc ông bà Ireland, bước đầu tiên là kiểm tra xem mình có đủ điều kiện xin quốc tịch Ireland không. Tuy nhiên, trước khi nộp đơn, hãy dành thời gian hiểu rõ những hậu quả pháp lý của việc sở hữu hai quốc tịch, đặc biệt nếu bạn có kế hoạch tham gia vào chính trị hoặc muốn bảo vệ quyền lợi tương lai của gia đình. Bạn có thể tìm kiếm thông tin từ Bộ Ngoại giao Ireland hoặc tham khảo ý kiến của một luật sư chuyên về luật quốc tịch để đảm bảo hiểu đầy đủ những rủi ro và lợi ích.