Nhân chứng cũ của ASIO bị từ chối visa, không thể làm chứng tại cuộc điều tra Bondi
Một cựu điệp viên ASIO từng nội sự vào các mạng lưới IS ở Sydney đã bị từ chối visa để có thể bay về Australia làm chứng tại cuộc điều tra về vụ tấn công khủng bố ở Bondi năm ngoái. Người đàn ông tên Marcus hiện sống ở nước ngoài, và cuộc điều tra hoàng gia — Royal Commission into Antisemitism and Social Cohesion — đã nói rõ là muốn nghe lời khai của ông ta.
## Chuyện gì đã xảy ra
Theo ABC News (Immigration), Marcus từng là một nguồn tin thanh toán cho ASIO sau khi được tuyển dụng từ Trung Đông với nhiệm vụ nội sự vào mạng lưới IS ở Sydney. Ông được phép làm điệp viên trong một thời gian nhưng mối quan hệ với ASIO đã vỡ vụn vào năm 2022 khi bị lộ danh tính. Marcus sau đó bị buộc tội tấn công hành động và theo dõi (các cáo buộc này sau được rút lại), và ông tìm kiếm lệnh cấm tiếp cận vì sợ những người cực đoan đã dọa hại ông do công việc với ASIO.
Năm ngoái, Marcus nói với chương trình Four Corners của ABC rằng vụ tấn công Bondi là "kết quả của một loạt sai sót và việc bỏ qua thông tin" từ phía các cơ quan tình báo. ASIO đã bác bỏ quyết liệt, gọi Marcus là "không đáng tin cậy và uất ức", và cho rằng ông ta đã nhận dạng sai Naveed Akram. Marcus nói các tuyên bố của ASIO là "sai sự thật và không có căn cứ".
Sau vụ tấn công, Royal Commission into Antisemitism and Social Cohesion đã viết thư cho luật sư của Marcus, nói rằng ủy ban "vô cùng háo hức" nghe lời khai của ông. Thư nói rõ: "Thông tin mà đương sự đã trình bày cho chúng tôi một cách đầy đủ rõ ràng và trực tiếp liên quan đến phạm vi hoạt động của cuộc điều tra hoàng gia".
Tuy nhiên, khi Marcus nộp đơn xin visa du lịch để quay lại Australia, Bộ Home Affairs (Nội vụ) đã từ chối vào những tuần gần đây. Lý do từ chối là Bộ "không thỏa mãn rằng người nộp đơn có ý định lưu trú tạm thời chân thật ở Australia". Marcus sống ở nước ngoài kể từ năm 2023 khi ASIO rút lại hỗ trợ cho đơn thường trú của ông.
## Tại sao lại phức tạp thế
Cuộc điều tra hoàng gia muốn nghe bằng chứng của Marcus vì ông nói rằng sáu năm trước khi xảy ra vụ tấn công ở Bondi, ông đã cảnh báo ASIO về anh em Sajid và Naveed Akram. Nhưng vì tính chất nhạy cảm và bí mật của bằng chứng, cuộc điều tra cần phải nghe nó ở một nơi an toàn — hoặc ở Australia hoặc tại một sứ quán nước ngoài.
Theo ABC News (Immigration), luật sư của Marcus nói ông không thể tới sứ quán Australia, vì vậy đã nộp đơn xin visa du lịch. Họ cũng nói rằng nếu Marcus làm chứng bên ngoài Australia, ông sẽ không được bảo vệ bởi những quy định pháp luật nhất định của Australia, và Marcus lo ngại về rủi ro an toàn nếu tham gia từ vị trí hiện tại của ông. Marcus từng tìm kiếm sự hỗ trợ từ Australia để bảo vệ và tái định cư.
## Điều này ảnh hưởng gì tới bạn
Câu chuyện này liên quan trực tiếp tới lĩnh vực an ninh dân sự ở Australia. Một cuộc điều tra hoàng gia vào vụ tấn công khủng bố lớn nhất là công việc rất quan trọng để hiểu rõ những gì đã xảy ra và liệu các cơ quan tình báo có hoạt động đúng cách hay không. Nếu một người có thông tin mà cuộc điều tra muốn nghe được từ chối visa, điều đó có thể làm giảm khả năng để công chúng biết được toàn bộ sự thật.
Đối với những người nước ngoài ở Australia hay muốn quay lại Australia, câu chuyện cũng cho thấy quyết định cấp visa của Bộ Home Affairs có thể rất khó dự đoán — ngay cả khi bạn có lý do chính đáng và các cơ quan chính phủ khác muốn bạn ở đó.
## Bạn nên làm gì
Nếu bạn hoặc người thân bị từ chối visa và bạn tin rằng quyết định đó không công bằng, bạn có thể nộp đơn phúc thẩm. Thông tin chi tiết về quyền phúc thẩm visa có sẵn trên trang web Department of Home Affairs.
Ngoài ra, một số nhân viên quốc hội đã dấy lên vấn đề này. Independent MP Allegra Spender nói rằng bà đã đề cập vấn đề với bộ trưởng nội vụ. Independent senator David Pocock nói rằng vấn đề visa không nên ngăn cản cuộc điều tra hoàng gia nghe bằng chứng. Nếu bạn cảm thấy một vấn đề công chúng rất quan trọng được bỏ qua do các quy định visa, bạn có thể liên hệ với thành viên quốc hội của mình.
## Nguồn
ABC News (Immigration), bài viết từ 22/07/2026.